Καρλ Γιουνγκ  Για την Αθανασία

 

Είναι φυσιολογικό να σκεφτόμαστε την αθανασία. Αφύσικο θα ήταν να μην το κάναμε ή να μην μας απασχολούσε καθόλου. Αν τρώνε όλοι αλάτι, τότε είναι το φυσιολογικό, αφύσικο είναι να μην τρώει κάποιος. Βέβαια η όλη ιδέα δεν μας λέει τίποτα για την αθανασία ή για το αν θα πρέπει να τρώει κανείς αλάτι. Πρόκειται για ένα θέμα που δεν έχει καμία άμεση σχέση με την ψυχολογία. Η αθανασία δεν μπορεί να αποδειχτεί περισσότερο από ότι μπορεί να αποδειχτεί η ύπαρξη του Θεού, είτε φιλοσοφικά, είτε εμπειρικά. Ξέρουμε όμως ότι το αλάτι είναι απαραίτητο για την καλή μας υγεία. Όμως, δεν τρώμε αλάτι για αυτόν το λόγο, αλλά επειδή κάνει εύγευστες τις τροφές. Εύκολα μπορούμε να φανταστούμε πως, πολύ πριν υπάρξει φιλοσοφία, τα ανθρώπινα όντα είχαν ανακαλύψει ενστικτώδικα ποιες ήταν οι αναγκαίες ιδέες για την ομαλή λειτουργία της ψυχής. Θα ήταν ανοησία να προσπαθήσει κάποιος να προχωρήσει παραπέρα και να ριψοκινδυνέψει μια γνώμη για την ύπαρξη της αθανασίας. Κανείς δεν μπορεί να θέσει αυτό το ερώτημα, για τον απλούστατο λόγο πως δεν μπορεί να το συζητήσει. Και κάτι πιο σημαντικό, ξεφεύγει από την ουσία του θέματος, δηλαδή τη λειτουργική αξία αυτής καθαυτής της ιδέας.

Εάν ένα άτομο δεν πιστεύει στο αλάτι, τότε χρειάζεται ο γιατρός που θα του πει πως είναι αναγκαίο για την φυσική υγεία. Κατά τον ίδιο τρόπο πιστεύω πως ο γιατρός της ψυχής δεν θα έπρεπε να συμπορεύεται με κάθε ανόητη ιδέα, αλλά θα έπρεπε να θυμίζει στον ασθενή του ποια είναι τα φυσιολογικά δομικά στοιχεία της ψυχής του. Για λόγους ψυχικής υγιεινής θα ήταν καλύτερα να μην ξεχνάει αυτές τις αρχικές και παγκόσμιες ιδέες. Επίσης θα πρέπει να τις ξαναχτίσουμε όσο το δυνατό πιο γρήγορα, όπου εξαφανιστεί από αμέλεια ή νοητικό φανατισμό, ανεξάρτητα από αρνητικές ή θετικές φιλοσοφικές αποδείξεις – που έτσι και αλλιώς είναι αδύνατες. Γενικά, η καρδιά φαίνεται να έχει πιο ανθυγιεινή τάση να συμπεριφέρεται σαν «αφηρημένη» ύπαρξη και ξεχνάει εύκολα πως η συνείδηση του πεθαίνει τη στιγμή που σταματά η καρδιά.

Οι ιδέες δεν είναι απλές μονάδες που χρησιμοποιεί ο υπολογιστής νους, είναι χρυσά δοχεία γεμάτα με ζωντανά αισθήματα. Η «ελευθερία» δεν είναι απλή αφαίρεση, είναι και συναίσθημα. Η λογική γίνεται παραλογισμός όταν διαχωρίζεται από την καρδιά και η ψυχική ζωή, η κενή από παγκόσμιες ιδέες, υποσιτίζεται. Ο Βούδας είπε: «Τέσσερις είναι οι τροφές, που συντηρούν τα δημιουργούν τα δημιουργήματα και ωφελούν όσα αναζητούν την αναγέννηση. Η πρώτη είναι η ντόπια τροφή, κατεργασμένη ή ακατέργαστη, το συναίσθημα είναι η δεύτερη, η ικανότητα της σκέψης του νου είναι η Τρίτη και η τέταρτη είναι η συνείδηση.