Το μέλλον επιδρά στο παρόν με τον ίδιο τρόπο που επιδρά το παρελθόν

 

Το παρόν είναι μια κατάσταση τόσο ασύλληπτη, που η διαβεβαίωση του Νίτσε δεν πρέπει να μας σοκάρει αν εμβαθύνουμε σε αυτό που λέει. Κανείς δεν αμφιβάλει σε αυτό που είμαστε, αφού παράλληλα με την γενετική κληρονομιά μας είμαστε και το προϊόν της περιφοράς μας στον κόσμο.

Ωστόσο, και το μέλλον μας σμιλεύει, αφού με το παρελθόν μας στην πλάτη χτίζουμε μέρα με μέρα σύμφωνα με τις φιλοδοξίες που έχουμε καθορίσει. Το σημείο της ιδεώδους ισορροπίας θα ήταν, κατά τον αφορισμό, να καταφέρουμε να μην προβάλλει το μέλλον πολύ μακριά τις πράξεις μας – πράγμα που θα μας έβαζε στο πεδίο της διαρκούς ονειροπόλησης – και το παρελθόν να μην αποτελεί ένα υπερβολικά βαρύ φορτίο.

Αυτό το τελευταίο μερικές φορές μπορεί να μετατραπεί σε αρρώστια, που παρουσιάζει κυρίως δύο συμπτώματα:

Μελαγχολία. Η ανάκληση στην μνήμη ωραίων στιγμών του παρελθόντος μπορεί να είναι πηγή ευχαρίστησης, όταν όμως μετατρέπεται σε συνήθεια αποκοβόμαστε από το παρόν, από το οποίο εξαρτώνται οι μελλοντικές αναμνήσεις μας.

Μνησικακία. Το να κρατάμε ανοιχτές τις πληγές του παρελθόντος τις εμποδίζει να επουλωθούν και να μπορέσουμε να χαρούμε αυτό που συμβαίνει εδώ και τώρα. Επιπλέον, ο χρόνος τείνει να παραμορφώνει το συμβάν, με αποτέλεσμα ένα ασήμαντο επεισόδιο να καταλήξει να πάρει εξωπραγματική σημασία.