ΦΕΜΙΝΙΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΑΙΜΟΜΙΞΙΑΣ

 

Άμεση απόρροια της ανάπτυξης του φεμινιστικού κινήματος, η φεμινιστική προσέγγιση αποπειράθηκε να ερμηνεύσει τις πολλαπλές μορφές θυματοποίησης των γυναικών, περιλαμβανομένης και της αιμομιξίας. Παρά τις επιμέρους διαφοροποιήσεις και τάσεις της φεμινιστικής προσέγγισης τα κύρια σημεία της αιμομιξίας είναι τα εξής:

Α. Η αιμομιξία πηγάζει από τις πατριαρχικές δομές και την ανισότητα των δύο φύλων. Η αιμομιξία αποτελεί την ακραία έκφραση του κοινωνικά επιβεβλημένου ανδρικού ρόλου. Μέσα σε μια τέτοια κοινωνία οι γυναίκες και τα παιδιά θεωρούνται ως σεξουαλικά αντικείμενα, που εξυπηρετούν τις επιθυμίες των ανδρών.

Β. Οι οικονομικές και φυσικές ανισότητες υπεισέρχονται και στην οικογενειακή σφαίρα, επηρεάζοντας έτσι τις δυνατότητες αντιμετώπισης της αιμομιξίας. Οι μητέρες των σεξουαλικά κακοποιημένων κοριτσιών είναι οι ίδιες θύματα κακοποίησης από τον σύζυγό τους με πολύ περιορισμένους οικονομικούς πόρους και με έντονη συνεπώς εξάρτηση από αυτόν. Από την πλευρά της μητέρας το πλέον χαρακτηριστικό στοιχείο σε μια αιμομικτική σχέση είναι η αίσθηση αδυναμίας να αντιμετωπίσει την κατάσταση. Οικονομικά εξαρτημένες, κοινωνικά απομονωμένες, με άσχημη συνήθως υγεία και επιφορτισμένες με την ανατροφή πολλών παιδιών, αυτές οι μητέρες δεν είναι σε θέση να απαλλαγούν από την κυριαρχία του άνδρα τους, ούτε να αντιδράσουν στην δική τους κακοποίηση.

Γ. Η αιμομιξία αποτελεί μια από τις μεθόδους καθυπόταξης των γυναικών, από την παιδική τους ηλικία. Τα μικρά κορίτσια όπως ακριβώς οι μητέρες τους μαθαίνουν από πολύ μικρή ηλικία να χρησιμοποιούνται ως σεξουαλικά αντικείμενα. Οι λίγες εμπειρίες που τα φέρνουν κοντά στην προδοσία, την έκπληξη, την ντροπή και την αμηχανία από τα προσφιλή τους πρόσωπα αποτελούν μια καλή προπαίδευση στη σιωπή.

Στα πλαίσια της φεμινιστικής προσέγγισης, η αιμομιξία αντιμετωπίζεται ως κοινωνικό φαινόμενο. Η αιμομικτική πρακτική δεν αποτελεί προϊόν ατομικής, αλλά ούτε και οικογενειακής παθολογίας. Αποτελεί αντανάκλαση των πατριαρχικών δομών της κοινωνίας, της άνισης κατανομής δύναμης μεταξύ ενηλίκων και παιδιών καθώς και της έλλειψης σεβασμού στο δικαίωμα του παιδιού για σωματική και πνευματική ολοκλήρωση.

Η θυματολογική προοπτική της φεμινιστικής προσέγγισης διαχέεται σε όλα τα σημεία της φεμινιστικής θεωρίας. Είναι όμως ιδιαίτερα εμφανής στη συστηματική ενασχόληση με τις επιπτώσεις της αιμομιξίας στα θύματα. Τα πορίσματα αναδρομικών ερευνών σε δείγματα πορνών, χρηστών τοξικών ουσιών και αλκοολικών συσχετίζουν τις εμπειρίες κακοποίησης και αιμομιξίας με την εκδήλωση παραβατικής συμπεριφοράς.

Η φεμινιστική προσέγγιση σηματοδοτεί τη συμβολή των κοινωνικών δομών στην αιτιολογία της κακοποίησης παιδιών.  Η ιδιαίτερη ενασχόληση των εκφραστών αυτής της προσέγγισης με την αιμομιξία, ως την πιο ακραία μορφή άσκησης της πατριαρχικής εξουσίας, επαναφέρει στο προσκήνιο τη βαρύτητα και την ιδιαιτερότητα της αιμομικτικής πρακτικής. Η έρευνα, στα πλαίσια της φεμινιστικής προσέγγισης, επικεντρώνεται στην διερεύνηση της άσκησης των κοινωνικών ρόλων των μελών της οικογένειας. Έτσι, μορφές ενδοοικογενειακής βίας, που παραδοσιακά αποτελούσαν διαφορετικούς ερευνητικούς άξονες, όπως κακοποίηση συζύγου και κακοποίηση παιδιών, στα πλαίσια της φεμινιστικής προσέγγισης αντιμετωπίζονται, επικεντρώνονται στη διερεύνηση της άσκησης των κοινωνικών ρόλων των μελών της οικογένειας. Έτσι, μορφές ενδοοικογενειακές βίας, που παραδοσιακά αποτελούσαν διαφορετικούς ερευνητικούς άξονες, όπως κακοποίηση συζύγου και κακοποίηση παιδιών, στα πλαίσια της φεμινιστικής προσέγγισης αντιμετωπίζονται ενιαία και συνθετικά, αφού αποτελούν παραλλαγές ή όψεις του ίδιου φαινομένου: της θυματοποίησης των γυναικών.

Έτσι, ο συνθετικός χαρακτήρας, η θυματολογική προοπτική και η μακρο- κοινωνιολογική ανάλυση αποτελούν τα καινοτόμα στοιχεία της φεμινιστικής προσέγγισης, που ταυτόχρονα τη διαφοροποιούν από προηγούμενες αιτιολογικές προσεγγίσεις.

 

πηγή:Βάσω Αρτινοπούλου- Αιμομιξία